Аңдатпа
Аңдатпа. Арнайы экономикалық аймақтар (АЭА) экономикалық өсуді ынталандыруда, тікелей шетелдік инвестицияларды (ТШИ) тартуда және өнеркәсіптік әртараптандыруды дамытуда маңызды рөл атқарады. Қазақстанда АЭА елдің әртараптандырылған және тұрақты экономикаға көшуін қолдау мақсатында құрылды. Бұл мақалада Қазақстандағы арнайы экономикалық аймақтарды реттейтін қоғамдық басқару механизмдерінің дамуы қарастырылады. Зерттеу АЭА басқару тиімділігі мен бәсекеге қабілеттілігін арттыруға бағытталған реттеуші құқықтық негіздерге, институционалдық құрылымдарға және саяси шараларға талдау жасайды. Қазіргі таңда Қазақстанда 14 АЭА жұмыс істейді, олар аймақтарға елеулі инвестициялар тартып, жаңа жұмыс орындарын құруда. Қазақстан инвестиция тарту мақсатында корпоративтік салықтан босату және мүлік салығын төмендету сияқты айтарлықтай салықтық жеңілдіктер ұсынады. Зерттеу АЭА-дағы қоғамдық басқару үдерістерінің табысты болуы басқару құрылымдары мен ұлттық экономикалық мақсаттарға сәйкестігіне тәуелді екенін көрсетеді. Сонымен қатар, АЭА экономикалық әлеуетін барынша арттыру үшін басқарудың икемді модельдерінің маңыздылығы атап өтіледі. Мақала Қазақстандағы арнайы экономикалық аймақтардағы мемлекеттік басқару механизмдерінің жалпы даму үрдісін талдап, қазіргі мәселелерді анықтап, олардың болашақтағы дамуына қатысты ұсыныстар береді.
Түйін сөздер: қоғамдық басқару механизмдері, арнайы экономикалық аймақтар, преференциялар, даму, инвестициялар, өнеркәсіптік даму.